ماجرای تغییر کشتی کردی به کشتی باچوخه

منوچهر لطیف گزارشگر و مفسر ورزشی:
من کشتی کردی را ازسال ۱۳۴۲ به نام کشتی با چوخه معرفی کردم

چهره اش را در تلویزیون دیده بودم نامش رابسیار شنیده بودم و گزارش های ورزشی او را در جراید و مجلات و نشریه ها خوانده بودم ولی آن روز خودش را دیدم. چهره ای مهربان و قامتی استوار داشت. خصوصیات پهلوانی درکارهایش به وضوح دیده می شد. درکنارش هادی عامل گزارشگر توانای کشتی کشور بود. وارد میدان شدند و مورد استقبال مردم شیروان قرار گرفتند. آری منوچهر لطیف مفسر بین المللی کشتی وارد میدان کشتی باچوخه شیرکوه شیروان شد و روز۱۲فروردین ماه را در این میدان سپری کرد.
از او حرفهای بسیار درباره کشتی شنیدیم. خودش را برایمان اینگونه معرفی کرد: منوچهر لطیف هستم .متولد چهارم فروردین ماه سال۱۳۱۷در شهر شیروان. علاقه ام به کار خبرنگاری از زمان دانش آموزی شروع شد. درسال۱۳۳۴ با روزنامه خراسان همکاری داشتم و سال بعد خبرنگار کیهان ورزشی در مشهد شدم. علاقه شدیدی به کشتی داشتم و بارها مقام کسب کردم. پدرم از میان آباد اسفراین و مادرم از آذربایجان بود اما من متولد شیروان هستم.
روز سیزده بدرمنوچهر لطیف به همراه هادی عامل و تنی چند از دوستان به محل برگزاری کشتی با چوخه در سلطان زیرابه قوچان رفتند و تا غروب آن روز گرم تماشای کشتی شدند. صبح روز۱۴ فروردین همراه با آقای لطیف و ابراهیم عزیزی رئیس کشتی باچوخه شیروان و علی بهجتی به میدان کشتی اسفراین رفتیم. در بین راه خواستم برایمان از کشتی باچوخه بگوید او گفت: قبل از سال۱۳۴۲ کشتی با چوخه به اسم کشتی کردی بود و در هر کجا مردم این کشتی را به عنوان کشتی کردی می شناختند و ما برای اولین بار در سال ۱۳۴۲ و روز۱۲فروردین اولین کشتی رسمی و جدولی را تحت عنوان کشتی با چوخه در شیروان برگزار کردیم. به توجه به مخالفت شدید فرماندار وقت شیروان با برگزاری کشتی ما با حمایت استاندار وقت و با حمایت مردم شیروان که طوماری نوشتند و امضا کردند این مسابقه را برگزار کردیم که در آن زمان به بصورت پهلوانی کشتی می گرفتند و وزن ملاک نبود. در اولین کشتی رسمی باچوخه که در شیروان انجام شد.
منوچهر لطیف ازکشتی بسیارگفت: تا به گردنه های اسدلی رسیدیم او برایمان از کشتی ها در عروسی ها و رسومات آن زمان صحبت کرد. حرفهایش بسیارشیرین و شنیدنی بود بطوری که نه علی آقای بهجتی صحبت می کرد و نه آقای عزیزی و نه بنده. ما فقط حرف های ارزشمند لطیف را می شنیدیم. اوخاطره ای از جهان پهلوان غلا مرضا تختی گفت. خاطره ای از آمدن تختی به میدان کشتی ((کردی)) در روستای گوارشک. غلامرضا تختی از آقای لطیف خواسته بود تا او را به یکی از میدان های کشتی کردی ببرد. آقای لطیف با غلامرضا قشنگ هماهنگ کرده بود تا یک مسابقه در روستای گوارشک که روستای آقای قشنگ بود برگزار کند. او نیز کار را کرد و در سال ۱۳۴۳ تختی به همراه تنی چند از پهلوانان برای دیدن کشتی کردی به روستای گوارشک آمدند و مورد استقبال مردم علاقمند قرار گرفتند. منوچهر لطیف یک جمله بسیار زیبا هم از تختی برایمان گفت: تختی بعد ازدیدن کشتی کردی گفته بود پهلوانان واقعی کشتی گیران کردی هستند، چرا که تشک آن ها زمین سفت و سخت است و اینان مردان روزگارند. به اسفراین رسیدیم و وارد میدان چوخه چشمه زینل خان شدیم. پهلوانان و ورزشکاران و مربیان و داوران و پیش کسوتان داخل میدان بودند و مردم علاقه مند به کشتی و مسئولین بر سکوها و جایگاه نشسته بودند و مورد استقبال حاضرین قرار گرفتند. آقای منوچهر لطیف وارد میدان شد و عکسهای یادگاری در میدان ورزش گرفته شد. کشتی حدود ساعت ۵/۲ عصر به اتمام رسید. پهلوانان میدان مشخص شدند. اما نکته ای که منوچهر لطیف را نگران کرده بود پراکندگی کشتی با چوخه بود. او از وضعیت برگزاری کشتی رضایت نداشت و خواهان این بود که مسئولین ورزش فکری بکشند و کشتی ها را منظم برگزار کنند. منوچهر لطیف از برگزاری کشتی شیروان بسیار راضی بود ولی انتظار این مفسر کشتی این بود که کاش درباره برگزاری کشتیهای سلطان زیرابه و آلماجوق قوچان و امام مرشد فاروج و بش قارداش بجنورد و چشمه زینل خان و جام پهلوانان مانه و سملقان هم هماهنگی وجود داشت تا همه پهلوانان در یک میدان جمع شوند نه هر گروهی در میدانی که دلخواه آنهاست. روز۱۴فروردین هنگام غروب آفتاب آقلی لطیف از میدان چوخه اسفراین همراه با آقای ولی قاسم زاده به تهران رفت و ما هم به شهر و دیارخودمان.

(مقاله برگرفته شده از ویژه نامه قوچان شناسی ۲ به سردبیری حسین فیروزه)

یک نظر ارسال کنید